Buitenlanders over Nederlandse samenleving
(19 november 2004, © De Volkskrant)
In de Haagse Statenzaal ging het donderdag over ervaringen van de leiding van een Nederlands bedrijf. We blijken niet erg gründlich, en notuleren veel te veel.
"Het zijn de kleinste verschillen die vaak het meest irritant zijn", vertelt Michel Tilmant. "Bijvoorbeeld dat de kranen in verschillende landen anders werken." Tilmant is Belg, bestuursvoorzitter van bankverzekeraar ING, en heeft het grootste deel van zijn carrière in het buitenland gewerkt.
Tilmant is met zijn achtergrond bij uitstek geschikt om iets te kunnen vertellen over het onderwerp dat vanmiddag in de Statenzaal in Den Haag op het programma staat: hoe ervaren buitenlanders die aan het hoofd staan van Nederlandse ondernemingen ons land? Akzo Nobel heeft ter ere van zijn tienjarig bestaan een aantal bestuurvoorzitters verzameld om over hun ervaringen te vertellen.
De Zweed Anders Moberg staat sinds anderhalf jaar aan het roer bij Ahold. Hij heeft voor Ikea in zo ongeveer alle landen van West-Europa gewerkt, en zat voor het Amerikaanse Home Depot in Atlanta. "Wij Zweden hebben een traditie van productie. De Nederlanders zijn handelaren, dat blijkt duidelijk in hun mentaliteit." Zijn landgenoot Ove Mattsson, die ten tijde van de fusie met Akzo bij Nobel werkte: "Dat zijn de Denen ook, maar de Nederlanders doen het wat meer ontspannen."
Nederland blijkt in de ogen van de topmannen aan veel vooroordelen te voldoen. De Brit Zach Miles, de hoogste baas van uitzendconcern Vedior, werkte in de jaren zeventig als geluidstechnicus bij Phonogram in Baarn. "Om de roddels te kunnen volgen, moet je toch Nederlands leren. Maar ik kan u vertellen: dat valt niet mee. Stond ik bij de groenteboer mijn bestelling te verhakselen, zei het meisje van zeventien achter de balie in Oxford-Engels: "Oh, do you mean Brussles sprouts?"
De heren hebben inmiddels wel kennisgemaakt met een paar typisch Nederlandse gewoonten. "Het is voor mij onmogelijk om het woord samenleving in een andere taal over te zetten," vindt Tilmant van ING. "Dat woord heeft hier zo'n bijzondere connotatie, dat kun je niet vertalen."
Nog een eigenaardigheid van het Nederlandse bedrijfsleven is het fenomeen collectieve verantwoordelijkheid van de raad van bestuur, heeft Tilmant gemerkt. "Als ik dat aan analisten in New York probeer uit te leggen, is de reactie: "Hoe kun je dat nu laten gebeuren?"
Ook de notulen van een vergadering blijken veel verwondering op te wekken. "Die had ik voordat ik hier kwam dus nog nooit gelezen", vertelt Tilmant. "In de Verenigde Staten wordt er nauwelijks naar gekeken, en in België worden ze niet eens gemaakt."
De Duitse Fritz Fröhlich heeft jarenlang voor Akzo Nobel gewerkt, en nam eerder dit jaar afscheid als financieel topman. Hij krijgt van staatssecretaris van Economische Zaken Karien van Gennip een lintje als Officier in de Orde van Oranje Nassau. "Het is voor mij nogal moeilijk onderscheid te maken tussen wat nu precies Nederlands is, en wat nu des Akzo Nobels", zegt de verse Officier. "Voor ons waren jullie toch vooral die mensen die met hun caravans over onze Autobahnen reden. De Nederlanders zijn in elk geval niet erg gründlich, kan ik als Duitser wel zeggen. Ze nemen snel een beslissing, maar dan gebeuren er allemaal dingen die ze niet hadden verwacht."
Foreigners about Dutch society
(November 19, 2004, © De Volkskrant)
On Thursday in the Statenzaal in The Hague, the topic of conversation was the experience of the managers of a Dutch company. We appear not to be very thorough and are far too much occupied with taking minutes.
"It is the tiniest idiosynchrasies that tend to be the most annoying", says Michel Tilmant. "For example, the fact that water-taps work differently in different countries". Tilmant is a Belgian, he is CEO of bank-insurance company ING, and he has worked abroad for most of his career.
With his track record, Tilmant is well placed to say something about the topic scheduled for discussion in the Statenzaal this afternoon: how do foreign chief executives of Dutch companies experience our country? In honour of its tenth anniversary, Akzo Nobel has convened a number of CEOs to tell about their experiences.
The Swede Anders Moberg has been in charge of Ahold for a year and a half now. He has worked for Ikea in virtually every country in Western Europe and stayed in Atlanta for the American company Home Depot. "We Swedes have traditionally been producers. The Dutch are traders, which is clearly demonstrated by their mentality". His compatriot Ove Mattson who worked at Nobel at the time of the merger with Akzo: "That also applies to the Danes, but the Dutch are more relaxed aout it."
In the view of the CEOs, the Netherlands appears to live up to many prejudices. The Briton Zach Miles, who is the chief executive of temporary work agency Vedior, has worked as a sound technician for Phonogram in Baarn in the 1970s. "in order to keep upo with gossip, you will definitely have to learn Dutch. But I can tell you: it's nt easy. On aone occasion I was getting mixed up about my shopping at the greengrocer's, when the seventeen-year-old girl behind the counter said in Oxford English: 'Oh, do you mean Brussels sprouts?'"
In their work, the men have become familiar with some typically Dutch habits by now. "To me, it's impossible to translate the word sameneleving into another language', argues Tilmant of ING. That word has such a special connotation here; you can't translate it."
Another peculiarity of Dutch corporate life is the phenomenon of collective responsibility of the Executive Board, Tilmant has noticed. "If I try to explain this to analysts in New York, their reaction is: 'Really, how can you let that happen?'"
Also, the minutes taken during meetings appear to arouse a lot of surprise. Actually, I had never read them before I arrived here", says Tilmant. "In the United States they are hardly ever looked at, and in Belgium they are not even taken."
The German Fritz Fröhlich has worked for Akzo Nobel for years and stepped down as Chief Financial Executive earlier this year. He has been knighted by Junior Minister for Economic Affairs Karien van Gennip. "For me, it's rather hard to distinguish between what is typically Dutch and what is typical of Akzo Nobel, says the newly decorated Knight. "After all, to us, you were above all the people driving along our Autobahnen with their caravans. Anyhow, as a German, I can say that the Dutch are not very gründlich. They take quick decisions, but then all kinds of things will happen that they have not expected.
