Nederlands eurohart wil maar niet kloppen
(16 december 2003, © De Volkskrant)
De euro wordt van ons allemaal, maar Nederlanders zouden zichzelf niet zijn als ze er twee jaar na introductie, niet nog steeds over zouden mopperen. Brusselse onderzoekers vroegen 12.017 Europese burgers naar hun euro-ervaringen en kregen uit wijlen het land van tientje, snip en vuurtoren het meeste commentaar.
Zo hebben de Nederlanders van alle Europeanen de meeste moeite met de diverse muntstukken. Liefst 42 procent vindt het nog veel gedoe om het juiste geldstuk uit de portemonnee te vissen, terwijl gemiddeld in de twaalf eurolanden slechts 29 procent klaagt.
Onze oude kwartjes, dubbeltjes en andere munten verschilden dan ook wel heel erg van elkaar, rechtvaardigt Fred van Raaij het gestuntel. Het dubbeltje was een van de kleinste munten van Europa, aldus de hoogleraar economische psychologie aan de Universiteit van Tilburg. De vroegere stuiver heeft wel iets van de munt van 50 eurocent. Zeker bij slecht licht kan het dus lastig zijn om de juiste munten te zoeken.
Omrekenen naar de oude valuta blijft een nationale sport die nergens zo fanatiek wordt beoefend als hier. Bij forse uitgaven rekent 68 procent van de Nederlanders nog om. Slechts 14 procent kijkt alleen naar het bedrag in euro’s.
De waardering voor de gemeenschappelijke munt houdt niet over. Nederlanders (en Duitsers) zijn er het minst van overtuigd dat de euro op termijn een operatie is die Europa economisch zal versterken. Vervolgens weten wij als de besten dat de euro (veel) meer waard is dan de dollar. En daar maken we ons dan weer de minste zorgen om.
Het aantrekkelijke van die hoge wisselkoers (vanaf begin 2003 steeg de euro 17 procent tegenover de dollar) is natuurlijk dat een vakantie naar Amerika fors goedkoper is geworden. Maar voor de Nederlandse exportpositie is die ontwikkeling juist verre van gunstig.
De wisselkoersgrafieken zijn dan ook even juist als misleidend, oordeelt econoom Van Raaij. Toen de euro in 2002 maar 85 dollarcent waard was, begon iedereen te wanhopen. Nu stijgt de euro fors, dus denkt men automatisch dat het de goede kant op gaat.
Al met al is het Europese hart in Nederland niet harder gaan kloppen dankzij de gemeenschappelijke munt. Slechts 8 procent zegt zich ‘een beetje meer Europeaan’ te voelen sinds hij de euro gebruikt, terwijl bij de Ieren liefst 34 procent zich ‘Europeser’ is gaan voelen.
Van Raaij relativeert die kloof. De Ieren wilden uit de achtertuin van Engeland komen. De komst van de euro was een kans om meer bij Europa te gaan horen. Nederland hoorde er altijd al bij. Al hoor ik hier de laatste tijd helemaal niks meer van de Europese beweging.
En de muntjes van een en twee eurocent? Afschaffen, roepen de Europeanen in koor. In ruil daarvoor wil 76 procent van de Italianen een bankbiljet van een euro. Maar 92 procent van de Nederlanders is juist mordicus tegen zo’n briefje.
De Europese Commissie in Brussel en de Europese Centrale Bank in Frankfurt kunnen naar hartelust putten uit dit onderzoek, de ‘Eurobarometer’. Om te zorgen dat die euro van ons allemaal wordt, ooit.
Dutch euro-heart just will not beat
(December 16, 2003, © De Volkskrant)
The euro will belong to all of us, but Dutch people would not be true to themselves if, two years after its introduction, they were not still complaining about it. Brussels researchers surveyed 12,017 European citizens about their euro-experiences and got most response from the country of the former tientje [tenner], snip [100-guilder note with snipe image] and vuurtoren [250-guilder-note with lighthouse image].
A case in point is that, of all Europeans, the Dutch have most trouble with the various coins. No less than 42 per cent still find it a lot of trouble picking the right coin from their coin purses, whereas, in the twelve euro-countries, an average of only 29 per cent have any complaints.
Yet, the fact is that our old kwartjes [quarters], dubbeltjes [dimes] and other coins were actually quite different from one another, says Fred van Raaij in justification of the awkwardness. The dubbeltje was one of the smallest coins in Europe, says the professor of psychology of Tilburg University. The old stuiver [nickel] somewhat resembles the 50-eurocent coin. So, particularly when the light is bad, it may be hard to find the right coins.
Conversion into the old currency remains a national sport practiced nowhere as fanatically as it is here. When spending big amounts, 68 per cent of Dutch people still convert their money. Only 14 per cent simply look at the amount in euros.
The appreciation of the common currency leaves something to be desired. The Dutch (and the Germans) are least convinced that, in the longer term, the euro is a proposition that will strengthen Europe economically. At the same time, we are among the first to know that the euro is worth (a lot) more than the dollar. Yet, though this may be so, we worry about it least.
The attractiveness of the high exchange rate (from early 2003, the euro rose by 17 per cent as against the dollar) is, of course, that a holiday to America has become considerably cheaper. But, for the Dutch export situation, that development is not at all favorable.
The exchange rate tables are therefore equally truthful as they are misleading, in the judgment of the economist Mr. Van Raaij. When the euro was worth only 85 dollar-cents in 2002, everybody started to despair. Now, the value of the euro is strongly increasing, so people automatically think that things are changing for the better.
All in all, in the Netherlands, the European heart has not started to beat any faster because of the common currency. Only 8 per cent say that they feel a little more European after using the euro, whilst, among the Irish, as many as 34 per cent have come to feel more European.
Van Raaij puts that discrepancy into perspective. The Irish wanted to come out of England’s backyard. The introduction of the euro was an opportunity to come closer to Europe. The Netherlands has always been part of it. Even though I do not hear anything about the European movement any more these days.
And what about the coins worth one and two euro-cents? Abolish them, Europeans are calling in unison. In return for that, 76 per cent of the Italians want a one-euro note. Yet, 92 per cent of the Dutch are actually against such a note.
The European Commission in Brussels and the European Central Bank in Frankfurt can draw from this survey, the ‘Euro-barometer’, to their heart’s content. In order to see to it that the euro will belong to all of us, some time.
